O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan e’lon qilingan navbatdagi tahliliy hisobotga ko‘ra, 2026-yil mart oyida aholi va tadbirkorlik subyektlarining inflyatsion kutilmalarida biroz pasayish qayd etildi.
2026-yil mart oyida o’tkazilgan so’rov natijalari aholining inflyatsion kutilmalari 11,0 foizga, tadbirkorlarniki esa 10,7 foizga tushganligini ko’rsatdi. Sezilgan inflyatsiya darajasi ham biroz pasayib, 11,1 foizni tashkil etdi.
Aholi inflyatsion kutilmalari
Mart oyida 3 239 ta respondent o’rtasida o’tkazilgan so’rov natijalariga ko’ra, aholining kelgusi 12 oylik inflyatsion kutilmalari o’tgan oyga nisbatan biroz pasayib, 11,0 foizni tashkil etdi. Bu ko’rsatkich narx barqarorligiga nisbatan ijobiy kayfiyatning asta-sekin mustahkamlanayotganidan dalolat beradi.
Kommunal xizmatlar va yoqilg’i-energiya resurslari qimmatlashishini asosiy omil sifatida ko’rsatgan respondentlar ulushi biroz ortgan bo’lsa, valyuta kursi o’zgarishi hamda oziq-ovqat mahsulotlari qimmatlashishiga ishora qilgan respondentlar ulushi kamaygan.
Tadbirkorlik subyektlarining kutilmalari
1 592 ta tadbirkor respondent ishtirokidagi so’rov natijalari shuni ko’rsatdiki, tadbirkorlik subyektlarining inflyatsion kutilmalari o’tgan oyga nisbatan sezilarli o’zgarishsiz saqlanib, 10,7 foizni tashkil etdi.
Tadbirkorlar orasida yoqilg’i-energiya resurslari qimmatlashishini ta’kidlaganlar ulushi ko’paygan bo’lsa, kommunal xizmatlar, transport xarajatlari va xomashyo narxlari oshishini qayd etganlar ulushi esa biroz kamaygan. Sohalar kesimida tahlil qilinganida, turizm sohasidagi korxonalar eng yuqori inflyatsion kutilmalarni bildirgan, hunarmandchilik sohasida esa kutilmalar nisbatan past darajada kuzatilgan.
Aholi tomonidan sezilgan inflyatsiya
Mart oyi yakunlariga ko’ra, aholi tomonidan sezilgan inflyatsiya darajasi o’tgan oyga nisbatan biroz pasayib, 11,1 foizni qayd etdi. Sezilgan inflyatsiya darajasining yuqori ko’rsatkichi Toshkent shahrida (13,3%), nisbatan past ko’rsatkichi esa Namangan viloyatida (10,0%) kuzatildi.
Narxi eng ko’p oshgan tovar va xizmatlar
Aholi respondentlarining baholashicha, mart oyida narxi eng sezilarli oshgan tovar va xizmatlar quyidagilar: go’sht va sut mahsulotlari (48%), elektr va tabiiy gaz (27%), benzin va yoqilg’i (26%), dorilar (25%), meva-sabzavotlar (21%), yo’lkira va tashish xizmatlari (16%), kafe-restoran xizmatlari (14%), kiyim va poyafzal (13%).
Hududlar kesimida inflyatsion kutilmalar
So’rov natijalari turli viloyatlarda inflyatsion kutilmalar darajasida sezilarli farq mavjudligini ko’rsatdi. Eng yuqori kutilmalar Toshkent shahrida (12,3%) va Jizzax viloyatida (12,0%) qayd etildi. Respublika bo’yicha o’rtacha ko’rsatkich 11,0 foizni tashkil etgan bo’lsa, eng past kutilmalar Samarqand viloyatida (10,2%) kuzatildi.
Daromad darajasi va inflyatsiya sezgirligi
So’rov natijalari shuni ko’rsatdiki, oylik daromadi 7 million so’mdan yuqori bo’lgan aholi vakillari inflyatsiyani ancha kuchli his qilmoqda va kutilmalar ham nisbatan yuqori darajada shakllanmoqda. Sohalar kesimida esa ishlab chiqarish sohasi vakillari eng yuqori inflyatsion kutilmalarni va sezilgan inflyatsiyani bildirgan bo’lsa, talabalar eng past kutilmalarni qayd etgan.
Xulosa
Mart 2026 yil so’rovi natijalari O’zbekiston iqtisodiyotida inflyatsion bosimning sekin-asta barqarorlashayotganidan dalolat bermoqda. Markaziy bankning pul-kredit siyosati inflyatsion kutilmalarni boshqarishda ijobiy natija bermoqda. Shu bilan birga, kommunal xizmatlar va energiya resurslari narxlari aholining asosiy xavotir manbai bo’lib qolmoqda.
