2026-yil 1-maydan boshlab O‘zbekistonda bir qator muhim qonunchilik o‘zgarishlari kuchga kiradi. Ushbu yangiliklar iqtisodiyot, ijtimoiy soha, davlat boshqaruvi va kundalik hayotga bevosita ta’sir qiladi.
Umra va Haj tizimi to‘liq raqamlashtiriladi
Endilikda fuqarolarni Umra safariga yuborish faqat “Haj va Umra” yagona portali orqali amalga oshiriladi.
Yangi tartibga ko‘ra:
- portal orqali ro‘yxatdan o‘tmaganlar safarga chiqolmaydi
- mahalla yoki hokimiyat orqali ro‘yxatga olish bekor qilinadi
- navbat va monitoring tizimi to‘liq raqamlashtiriladi
Bu tizim ilgari Haj uchun ham joriy etilgan bo‘lib, ziyoratchilar oqimini tartibga solishga xizmat qiladi.
Aliment qarzdorlariga cheklovlar kuchayadi
1-maydan boshlab alimentdan qarzdor shaxslarga nisbatan yangi cheklovlar joriy etiladi:
- ayrim kredit va moliyaviy xizmatlardan foydalanish cheklanadi
- yirik bitimlar amalga oshirish vaqtincha taqiqlanadi
Mazkur choralar aliment to‘lovlarini undirish samaradorligini oshirishga qaratilgan.
“Aqlli” migratsiya shoxobchalari ishga tushiriladi
Toshkent, Samarqand, Farg‘ona va Qoraqalpog‘istonda tajriba tariqasida Smart migration stationlar ochiladi.
Bu shoxobchalarda:
- ID karta rasmiylashtirish
- ro‘yxatdan o‘tish va chiqarish
- pasport va viza xizmatlari
kabi xizmatlar avtomatlashtirilgan tarzda ko‘rsatiladi.
Shuningdek:
- e-vizalarni 30 kungacha uzaytirish vakolati beriladi
- xorijliklarni ro‘yxatga olish tizimi soddalashtiriladi
Yangi uylar uchun videokuzatuv majburiy bo‘ladi
Yangi qurilayotgan ko‘p qavatli uylar:
- kameralar
- domofonlar
bilan jihozlanmasa, foydalanishga topshirilmaydi.
Bundan tashqari, “Turarjoy” tizimi orqali uy-joy xizmatlari va to‘lovlari raqamli nazorat qilinadi.
Standartlar tizimi tubdan o‘zgaradi
1-maydan:
- standartlar majburiy emas, ixtiyoriy bo‘ladi
- xalqaro standartlardan erkin foydalanish mumkin
Nazorat esa risk asosida amalga oshiriladi va milliy muvofiqlik belgisi (CUz) joriy etilishi rejalashtirilmoqda.
Tashqi savdoda shaffoflik oshiriladi
Yangi mexanizmga ko‘ra:
- taqiq va cheklovlar kamida 3 oy oldin e’lon qilinadi
- barcha bojxona to‘lovlari ochiq ko‘rsatiladi
- bojlar har bir partiya uchun alohida to‘lanadi
Bu biznes uchun aniq va prognoz qilinadigan muhit yaratadi.
Elektromobillar uchun yangi imtiyozlar
1-maydan:
- zaryadlash stansiyalarida elektr narxining 300 so‘mdan oshgan qismi subsidiya qilinadi
- tadbirkorlarga 10%li kreditlar ajratiladi
- yerlar arzonlashtirilgan narxda beriladi
Maqsad — stansiyalar sonini 4 mingtagacha yetkazish.
Tadbirkorlar uchun yangi kredit baholash tizimi
Endi kredit olishda faqat moliyaviy hisobot emas, balki:
- soliq to‘lovlari
- kommunal xarajatlar
- bank operatsiyalari
ham hisobga olinadi.
Bu kichik biznes uchun kredit olishni osonlashtiradi.
Yangi tezyurar poyezd yo‘lga qo‘yiladi
2-maydan Toshkent–Xiva yo‘nalishida “Jaloliddin Manguberdi” tezyurar poyezdi qatnay boshlaydi.
- tezligi: 260 km/soatgacha
- safar vaqti: 14 soatdan 7 soatga qisqaradi
Bu ichki turizm va transport infratuzilmasi uchun muhim qadam hisoblanadi.
Sog‘liqni saqlash: infarkt va insultga qarshi dastur
Xalqaro dasturlar asosida:
- 30 yoshdan oshganlar yiliga 1 marta tekshiruvdan o‘tkaziladi
- maxsus tibbiy brigadalar tashkil etiladi
- tez yordam texnikasi modernizatsiya qilinadi
Bu yurak-qon tomir kasalliklari bilan kurashni kuchaytiradi.
Ekologiya va turmush tarziga oid yangiliklar
- har oy “Avtomobilsiz kun” o‘tkaziladi
- “10 ming qadam” tashabbusi tiklanadi
- “Yosh ekolog” nishoni joriy etiladi
Davlat idoralarida esa qog‘ozdan foydalanish bosqichma-bosqich kamaytiriladi.
Ta’lim va innovatsiya sohasida o‘zgarishlar
- OTMlar “spin-off” korxonalar ochishi mumkin
- ilmiy ishlanmalarga soliq imtiyozlari beriladi
- dual ta’lim tizimi kengaytiriladi
Bu ilm-fan va biznes integratsiyasini kuchaytiradi.
Toshkentda dizayn-kod joriy etiladi
17-maydan poytaxtda dizayn-kod kuchga kiradi:
- reklama va peshlavhalar tartibga solinadi
- shahar ko‘rinishi yagona standartga keltiriladi
Maqsad — “vizual shovqin”ni kamaytirish va estetik muhit yaratish.
